Ευρωπαϊκή Εισαγγελία: Έρευνα για πιθανή απάτη με κονδύλια στη γραμμή Μαδρίτης–Σεβίλλης
Το γραφείο της EPPO στη Μαδρίτη ερευνά τη διαχείριση ευρωπαϊκών κονδυλίων για τη γραμμή υψηλής ταχύτητας όπου σημειώθηκαν δύο πολύνεκρα δυστυχήματα το 2026.
Έρευνα για πιθανή απάτη στη διαχείριση ευρωπαϊκών κονδυλίων ξεκίνησε η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO). Τα χρήματα προορίζονταν για την αναβάθμιση της σιδηροδρομικής γραμμής υψηλής ταχύτητας Μαδρίτης–Σεβίλλης στην Ισπανία. Η σχετική ανακοίνωση έγινε την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου, εννέα ημέρες μετά το δυστύχημα της 28ης Οκτωβρίου κοντά στην Ούρδα, στην επαρχία του Τολέδο, όπου σκοτώθηκαν 69 άνθρωποι.
Σύμφωνα με την EPPO, το γραφείο της στη Μαδρίτη εξετάζει αν υπήρξε απάτη στη χρήση πόρων για την ανακαίνιση και την ενίσχυση των συστημάτων ασφαλείας, σηματοδότησης και επικοινωνιών της γραμμής. Η έρευνα ξεκίνησε με πρωτοβουλία της ίδιας της Εισαγγελίας, με τη συνδρομή της Κεντρικής Επιχειρησιακής Μονάδας (UCO) της ισπανικής Πολιτοφυλακής.
Ποιοι φορείς εμπλέκονται
Οι ερευνητικές ενέργειες αφορούν τρεις δημόσιους φορείς: τον διαχειριστή των σιδηροδρομικών υποδομών ADIF, την Κρατική Υπηρεσία Σιδηροδρομικής Ασφάλειας (AESF) και το ισπανικό Ελεγκτικό Συνέδριο. Πηγές της ADIF υποστήριξαν ότι η εταιρεία ανταποκρίθηκε στα αιτήματα των αρχών και παρέδωσε τα στοιχεία που ζητήθηκαν. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, δεν έγινε αστυνομική έρευνα στους χώρους της.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ανέφερε ότι επιβεβαίωσε κατ’ εξαίρεση την έναρξη της έρευνας, λόγω του έντονου ενδιαφέροντος της κοινής γνώμης. Διευκρίνισε ότι σε αυτό το στάδιο δεν θα δώσει περισσότερες πληροφορίες. Δεν έχει γίνει γνωστό αν εντοπίστηκαν παρατυπίες ούτε αν υπάρχει σχέση ανάμεσα στις εργασίες αναβάθμισης και στα αίτια των δυστυχημάτων.
Το 2024 η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε εγκρίνει χρηματοδότηση 111 εκατ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης για την αναβάθμιση της γραμμής.
Δεύτερη έρευνα μέσα στη χρονιά
Η νέα έρευνα δεν είναι η πρώτη για την ίδια γραμμή. Τον Μάρτιο του 2026 η EPPO είχε ανακοινώσει αντίστοιχη έρευνα για κονδύλια που αφορούσαν τη συντήρηση του δικτύου κοντά στην Αδαμούθ, στην Ανδαλουσία. Εκεί, στις 18 Ιανουαρίου, δύο τρένα είχαν συγκρουστεί και 46 άνθρωποι είχαν χάσει τη ζωή τους. Συνολικά, τα δύο δυστυχήματα στοίχισαν τη ζωή σε 115 ανθρώπους.
Στην Ούρδα, ένα τρένο υψηλής ταχύτητας της Renfe προσέκρουσε στο πίσω μέρος ακινητοποιημένου συρμού της εταιρείας Iryo, περίπου 150 χιλιόμετρα νότια της Μαδρίτης. Περισσότεροι από 100 άνθρωποι τραυματίστηκαν. Σύμφωνα με πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, οι έρευνες για τα αίτια εξετάζουν μεταξύ άλλων βλάβη στο σύστημα LZB, που ελέγχει την κυκλοφορία και την ταχύτητα των τρένων. Οι αρχικές εκτιμήσεις των αρχών τοποθετούν την ταχύτητα της σύγκρουσης μεταξύ 160 και 200 χιλιομέτρων την ώρα. Η αλληλουχία των βλαβών και των αποφάσεων παραμένει υπό διερεύνηση.
Πολιτικές συνέπειες και στήριξη των πληγέντων
Τα δύο δυστυχήματα προκάλεσαν πολιτική κρίση στη χώρα. Την Τρίτη 3 Νοεμβρίου παραιτήθηκε ο υπουργός Μεταφορών Όσκαρ Πουέντε, ο οποίος βρισκόταν επικεφαλής του υπουργείου και στις δύο τραγωδίες. Η κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ αντιμετωπίζει τις συνέπειες ενόψει των βουλευτικών εκλογών της 29ης Νοεμβρίου.
Παράλληλα, το ισπανικό υπουργείο Μεταφορών ανακοίνωσε ότι οι τραυματίες και οι οικογένειες των θυμάτων της Ούρδα μπορούν πλέον να υποβάλουν αιτήσεις για οικονομική ενίσχυση και αποζημιώσεις. Η προθεσμία λήγει στις 5 Φεβρουαρίου 2027 και οι αιτήσεις γίνονται δεκτές αυτοπροσώπως ή μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας του υπουργείου.
Τα μέτρα περιλαμβάνουν άμεσες οικονομικές ενισχύσεις που δεν χρειάζεται να επιστραφούν, για την κάλυψη επειγουσών αναγκών, καθώς και προκαταβολές έναντι των αποζημιώσεων. Έχουν επίσης δημιουργηθεί γραφεία υποστήριξης σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Όσοι δεν μπορούν να μετακινηθούν λόγω προβλημάτων υγείας ή κινητικότητας θα εξυπηρετούνται στο σπίτι τους.
