«Εξαφάνιση»: το θρίλερ του 1988 που εντυπωσίασε τον Στάνλεϊ Κιούμπρικ, στο Αθήναιον

Η «Εξαφάνιση» (Vanishing) του Ολλανδού σκηνοθέτη Τζορτζ Σλούιζερ, που γυρίστηκε το 1988, προβάλλεται στο Αθήναιον στις 27 Οκτωβρίου, στις 21:30. Πρόκειται για ένα θρίλερ που, σύμφωνα με όσα έχουν μείνει στην ιστορία του σινεμά, έκανε βαθιά εντύπωση ακόμη και στον Στάνλεϊ Κιούμπρικ.

Ο δημιουργός της «Λάμψης» φέρεται να τηλεφώνησε στον Σλούιζερ για να του εκφράσει τον θαυμασμό του και τον ρώτησε αναλυτικά για τις προθέσεις, τη δομή και την τεχνική της ταινίας. Λέγεται ότι εντυπωσιάστηκε και από την ηθοποιό Γιοχάνα τερ Στέεγκε, την οποία επέλεξε για το «Aryan Papers», το σχέδιό του που τελικά δεν ολοκληρώθηκε ποτέ. Σύμφωνα με την ίδια αφήγηση, είχε δηλώσει ότι μπροστά στην «Εξαφάνιση» η «Λάμψη» ήταν παιδική χαρά.

Η υπόθεση

Ένα ολλανδικό ζευγάρι, ο Ρεξ και η Σάσκια, κάνει διακοπές με το αυτοκίνητο στη Γαλλία. Σε μια στάση η Σάσκια χάνεται χωρίς ίχνος και ο Ρεξ την αναζητά μάταια, συνεχίζοντας την έρευνα για χρόνια, ιδιωτικά αλλά και με δημόσιες εκκλήσεις.

Παράλληλα, η ταινία παρουσιάζει τον Ρεϊμόν, έναν φαινομενικά ήσυχο και εύπορο οικογενειάρχη, ο οποίος σχεδιάζει την απαγωγή μιας γυναίκας σε απομονωμένο χώρο και πειραματίζεται με χλωροφόρμιο. Τον ρόλο προοριζόταν να ερμηνεύσει ο Ζαν Λουί Τρεντινιάν, που όμως δεν ήταν διαθέσιμος εκείνη την περίοδο.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η έλλειψη κινήτρου, η απουσία εκδίκησης και το κενό συνείδησης. Η ταινία δεν εξηγεί το «γιατί» στον θεατή και δεν τον τοποθετεί σε μια αναγνωρίσιμη συνθήκη στυλιζαρισμένου κινηματογράφου. Το ζητούμενο, λίγο πριν από το φινάλε, είναι αν ο Ρεξ θέλει πράγματι να δώσει τέλος στο παρατεταμένο πένθος του.

Οσκαρική παρακαταθήκη και remake

Η ταινία έχει και μια ιδιαίτερη ιστορία γύρω από τα Όσκαρ. Λόγω της εκτεταμένης χρήσης της γαλλικής γλώσσας, η Ακαδημία δεν τη δέχτηκε ως επίσημη ολλανδική συμμετοχή στην κατηγορία της ξενόγλωσσης ταινίας. Ως αντίδραση, η Ολλανδία δεν έστειλε άλλη ταινία εκείνη τη χρονιά, κάτι που, όπως αναφέρεται, δεν είχε ξανασυμβεί στην ιστορία του θεσμού.

Το 1993 ο Σλούιζερ σκηνοθέτησε και το αμερικανικό remake, με πρωταγωνιστές τον Τζεφ Μπρίτζες και τη Σάντρα Μπούλοκ. Η αμερικανική εκδοχή, όπως σημειώνεται, δεν έφτασε σε πολλούς θεατές.

Η προβολή στο Αθήναιον στις 27/10 αποτελεί ευκαιρία να δει κανείς στη μεγάλη οθόνη μια ταινία που πολλοί κριτικοί συνδέουν με το έργο δημιουργών όπως ο Ντέιβιντ Λιντς και ο Μίκαελ Χάνεκε.