Γυναίκες σεφ για τις επαγγελματικές κουζίνες: «Το σύστημα δεν μας βλέπει στην ιεραρχία»
Οι Ντίνα Νικολάου, Μάγκυ Ταμπακάκη και Γωγώ Δελογιάννη μίλησαν στα Food Talks για την πατριαρχία, τις διακρίσεις και τα εμπόδια στην ανέλιξη των γυναικών στην κουζίνα.

Γιατί οι γυναίκες, που ιστορικά μαγείρευαν στο σπίτι, εξακολουθούν να λείπουν από την κορυφή των επαγγελματικών κουζινών; Το ερώτημα βρέθηκε στο επίκεντρο της συζήτησης «Μαγειρεύοντας σε έναν αντρικό κόσμο», στο πλαίσιο των Food Talks της Μεγάλης Γιορτής του Γαστρονόμου. Οι σεφ Ντίνα Νικολάου, Μάγκυ Ταμπακάκη και Γωγώ Δελογιάννη μίλησαν για πατριαρχία, ανισότητες και προσωπικές εμπειρίες, με συντονίστρια τη δημοσιογράφο Ηλιάνα Μάγρα.
Το παράδοξο της οικιακής και της επαγγελματικής μαγειρικής
Η Ντίνα Νικολάου έθεσε εξαρχής το βασικό παράδοξο. Αναρωτήθηκε γιατί, αφού η γυναίκα είναι παραδοσιακά εκείνη που «θρέφει, φροντίζει, δίνει αγάπη μέσα από το φαγητό», η επαγγελματική της διάσταση δεν έχει βρει ακόμη τον δρόμο της. Όπως υποστήριξε, όσο τα πρότυπα και οι κανόνες της εξουσίας διαμορφώνονται από άντρες, τόσο δυσκολότερη είναι η ισότιμη συμμετοχή των γυναικών.
Η Γωγώ Δελογιάννη έφερε στο προσκήνιο την πατριαρχική οργάνωση της κοινωνίας. «Η γυναίκα έχει μάθει να είναι φροντίστρια», είπε, και πρόσθεσε ότι τα πράγματα δεν θα ήταν ίδια αν η κοινωνία δεν είχε διαμορφωθεί επί χιλιετίες μέσα στην πατριαρχία.
Διακρίσεις και προσωπικές διαδρομές
Στην ερώτηση αν αντιμετώπισαν οι ίδιες διακρίσεις, οι απαντήσεις διέφεραν. Η Γωγώ Δελογιάννη ανέφερε ότι έχει βρεθεί αντιμέτωπη με ρατσισμό λόγω βάρους και σωματότυπου, ενώ επειδή ξεκίνησε στις κουζίνες στα 30 της αντιμετώπισε και ηλικιακό ρατσισμό. Παραδέχτηκε ωστόσο ότι το μέγεθός της και ο τρόπος που μιλάει και τοποθετείται την έχουν προστατεύσει πολλές φορές.
Η Μάγκυ Ταμπακάκη, που ξεκίνησε την επαγγελματική της πορεία στα 35, έδωσε έμφαση στον τρόπο με τον οποίο μια γυναίκα διεκδικεί τη θέση της. «Αν μπεις με τη νοοτροπία και την ψυχολογία του νικημένου, θα νικηθείς», είπε. Εντόπισε τη ρίζα του προβλήματος στην πατριαρχία και στις τύψεις που, όπως υποστήριξε, καλούνται να νιώθουν οι γυναίκες της γενιάς τους για το σπίτι, τα παιδιά και τη σχέση τους. Σημείωσε ότι μεγάλωσε σε πολύ πατριαρχική οικογένεια και χρειάστηκε να ξεπεράσει τα στερεότυπα για να χαράξει τη δική της διαδρομή.
Η Ντίνα Νικολάου ανέφερε ότι η δική της εμπειρία ήταν διαφορετική, αφού από την αρχή είχε δικούς της επαγγελματικούς χώρους. Διαπίστωσε όμως πόσο δύσκολη είναι η εξέλιξη των γυναικών σε μια ιεραρχία που, όπως είπε, «δεν μας βλέπει». Έφερε ως παράδειγμα την περίπτωση άντρα συναδέλφου στον οποίο έστειλε μια πολύ καλή σεφ και εκείνος απάντησε ότι είναι «χαριτωμένη» και θα την κρατήσει. Για την ίδια, η δημιουργική κουζίνα χρειάζεται προσωπικότητες και ταλέντα ανεξαρτήτως φύλου. Εκτίμησε επίσης ότι η υψηλή γαστρονομία δεν έχει αναγνωρίσει όσο θα έπρεπε την παραδοσιακή μαγειρική και τις γυναίκες που τη διαμόρφωσαν.
Η ανέλιξη ως βασικό εμπόδιο
Η Γωγώ Δελογιάννη επισήμανε ότι οι γυναίκες μαγείρισσες είναι πολλές, οι γυναίκες σεφ όμως λίγες, και πως η διαφορά βρίσκεται στην ανέλιξη. Αναγνώρισε ότι οι νεότερες γενιές έχουν πιο ανοιχτή αντίληψη και η κατάσταση βελτιώνεται, ωστόσο το πρόβλημα παραμένει στην κορυφή της ιεραρχίας. Όπως είπε, λίγοι αντιτίθενται στο να έχουν δέκα κορίτσια στη μπριγάδα, αλλά τα πράγματα δυσκολεύουν όταν μια γυναίκα γίνεται σεφ και ο άντρας είναι sous chef.
Η Μάγκυ Ταμπακάκη περιέγραψε το δικό της εργασιακό περιβάλλον ως πιο δημοκρατικό: η ίδια, η sous-chef και η junior sous-chef είναι γυναίκες και έχουν την ευθύνη μικτής ομάδας. Υποστήριξε ότι πρέπει να πάψει η σιωπή και να αντιμετωπίζονται ανοιχτά όσοι εμποδίζουν τις γυναίκες, ακόμη κι αν είναι ανώτεροί τους.
Η Ντίνα Νικολάου έθεσε τέλος το ζήτημα της μητρότητας και του τρόπου οργάνωσης των επαγγελματικών κουζινών, ως παράγοντα που επηρεάζει καθοριστικά την πορεία των γυναικών στον χώρο.







