Μακμπέθ μέσα από τα μάτια του Πρόσπερο στην Πειραματική Σκηνή του Εθνικού

Η Πειραματική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου παρουσιάζει από αύριο, 5 Νοεμβρίου, στο θέατρο Rex, στη Σκηνή «Κατίνα Παξινού», την παράσταση «Μακμπέθ: 16 καρέ τραβηγμένα από τον Πρόσπερο με κάμερα μιας χρήσης». Η καλλιτεχνική διεύθυνση ανήκει στον Ακύλλα Καραζήση και στη Νεφέλη Μαϊστράλη, ενώ ο Ακύλλας Καραζήσης αναλαμβάνει και τον σκηνοθετικό συντονισμό.

Η παράσταση φέρνει για πρώτη φορά κοντά δύο εκ διαμέτρου αντίθετους ήρωες του Ουίλιαμ Σαίξπηρ: τον Μακμπέθ, τον γενναίο στρατηγό που μετατρέπεται σε αδίστακτο ηγεμόνα και δολοφονεί για να διατηρήσει την εξουσία, και τον Πρόσπερο της «Τρικυμίας», τον διανοούμενο δούκα του Μιλάνου που πέφτει θύμα προδοσίας και εξορίζεται σε ερημονήσι.

Ένα έργο που αφηγείται το άλλο

Όπως εξηγεί ο κ. Καραζήσης, η βασική ιδέα είναι ότι το ένα έργο καταλήγει να διηγείται το άλλο. «Ο Πρόσπερο είναι στην ουσία αυτός που αφηγείται την ιστορία του Μακμπέθ, φτιάχνοντας ένα νοητό storyboard, το οποίο θα ζωντανέψει μπροστά μας», λέει ο σκηνοθέτης. Όπως σημειώνει, κατά την ανάγνωση ενός έργου πρέπει πάντα να φοράμε «τα γυαλιά ενός άλλου», δηλαδή να έχουμε στο μυαλό μας διαφορετικά κείμενα και υλικά.

Επί σκηνής η ιδέα παίρνει μορφή μέσα από μια πολυσυλλεκτική καλλιτεχνική κολεκτίβα. Συμμετέχουν μια ζωγράφος-δραματουργός, ένας περφόρμερ-ιστορικός, μια λυρική τραγουδίστρια, τρεις ηθοποιοί, ένας ακροβάτης-αφηγητής, μια χορεύτρια, ένας skipper και ένας αρχαιολόγος. Όλοι τους παίρνουν μέρος στις πρόβες και αφήνουν το δικό τους αποτύπωμα στην παράσταση.

Ο Ακύλλας Καραζήσης υποστηρίζει ότι δεν τον ικανοποιούσε η πρακτική οι θεωρητικοί, οι φιλόλογοι και οι ιστορικοί να παρευρίσκονται στις πρόβες και στη συνέχεια να παίζουν οι ηθοποιοί με τον παραδοσιακό τρόπο, χωρίς να φαίνεται η ζύμωση που είχε προηγηθεί. Η παρουσία του skipper, κατά τον ίδιο, δεν είναι τυχαία: ο Πρόσπερο ζει σε νησί στη μέση της θάλασσας και είναι ένας συνδυασμός μάγου, διανοούμενου και ανθρώπου του πελάγους, και οι αφηγήσεις ενός αληθινού ναυτικού φωτίζουν μια πτυχή του ήρωα.

Το εβδομαδιαίο πρόγραμμα

Η δημιουργική ομάδα είχε στραφεί πέρυσι κυρίως σε μη αμιγώς θεατρικά υλικά, όπως το αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα «Καπούτ» του Κούρτσιο Μαλαπάρτε και ελεύθερα σκετς. Φέτος στρέφεται στα μεγάλα κλασικά κείμενα. Κατά τον κ. Καραζήση, η Πειραματική Σκηνή είναι ο ιδανικός χώρος για να δοκιμαστούν ελεύθερα σκηνοθετικές ιδέες που συχνά δεν χωρούν σε μια αυστηρά συμβατική παραγωγή.

Συνεχίζονται και φέτος οι ανοιχτές πρόβες, ενώ υιοθετείται εβδομαδιαίο μοντέλο τριών φάσεων:

• Κάθε Τετάρτη θα φιλοξενούνται ξεχωριστές καλλιτεχνικές συμπράξεις. Η αρχή θα γίνει στις 11 Νοεμβρίου από την ποιήτρια και περφόρμερ Σοφία Ιωάννου και τον μουσικό Σταύρο Ρουμελιώτη.
• Από την Πέμπτη έως το Σάββατο θα παρουσιάζεται η κεντρική θεατρική παράσταση.
• Οι Κυριακές θα είναι αφιερωμένες στις ανοιχτές πρόβες, όπου το κοινό θα μπορεί να δει, μεταξύ άλλων, σκηνές που έμειναν εκτός του τελικού έργου.

Στόχος των επιλογών αυτών, σύμφωνα με τον Ακύλλα Καραζήση, είναι να έρθουν στο θέατρο νέοι 20-25 ετών. Όπως λέει, η σκηνική πράξη είναι συχνά παρεξηγημένη για αυτή την ηλικιακή ομάδα, που την αντιμετωπίζει είτε ως κάτι παλιό και μουσειακό είτε ως εφήμερο hype. «Θέλουμε να δείξουμε ότι παραμένει χώρος ελεύθερος, απρόβλεπτος και απόλυτα σύγχρονος», καταλήγει.