Νέες αμερικανικές κυρώσεις στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, λίγες ώρες μετά το Νόμπελ Ειρήνης σε πρώην δικαστή του

Η κυβέρνηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ επέβαλε σήμερα κυρώσεις σε βάρος του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ). Η απόφαση ανακοινώθηκε λίγες ώρες αφού το Νόμπελ Ειρήνης 2026 απονεμήθηκε στη Νοτιοαφρικανή νομικό Νάβι Πιλάι, πρώην δικαστή του ΔΠΔ. Η κίνηση φέρνει την Ουάσιγκτον σε τροχιά διπλωματικής σύγκρουσης με τους Ευρωπαίους συμμάχους της.

Η 85χρονη Πιλάι, μεταξύ πολλών άλλων αξιωμάτων, έχει υπηρετήσει ως δικαστής του Δικαστηρίου της Χάγης.

Τι προβλέπουν οι κυρώσεις

Η αμερικανική διοίκηση τηρεί εδώ και καιρό εχθρική στάση απέναντι στο ΔΠΔ και έχει επιβάλει στο παρελθόν κυρώσεις σε εισαγγελείς και δικαστές του. Η σημερινή απόφαση προχωρά ένα βήμα παραπέρα, καθώς ενδέχεται να πλήξει και εταιρείες που παρέχουν υπηρεσίες στο ίδιο το Δικαστήριο.

Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε σε ανακοίνωση ότι «ο πρόεδρος Τραμπ δεν θα επιτρέψει ποτέ στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο να ασκήσει διώξεις κατά Αμερικανών». Πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ θα απαγορεύσουν τις συναλλαγές με «αυτό το αδίστακτο δικαστήριο», «αποκόπτοντας τους πόρους του και παραλύοντας τη λειτουργία του».

Η απάντηση του Δικαστηρίου

Το ΔΠΔ απέρριψε κατηγορηματικά τις κυρώσεις. Σε ανακοίνωσή του υποστήριξε ότι πρόκειται για «μια προσπάθεια παρεμπόδισης της απονομής δικαιοσύνης» και για «επίθεση στο κράτος δικαίου και στα ίδια τα θεμέλια της διεθνούς έννομης τάξης». Δήλωσε επίσης ότι θα συνεχίσει να «εκπληρώνει πλήρως την εντολή του».

Η εντολή αυτή συνίσταται στη δίωξη ατόμων για εγκλήματα πολέμου, εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, γενοκτονία και έγκλημα επιθετικότητας, όταν τα κράτη-μέλη δεν προτίθενται ή αδυνατούν να το πράξουν.

Το Δικαστήριο επισήμανε ωστόσο ότι δεν μπορεί να το πετύχει μόνο του και κάλεσε τα κράτη-μέλη του, στα οποία δεν συγκαταλέγονται οι ΗΠΑ, να διασφαλίσουν ότι διαθέτει τα απαραίτητα μέσα για τη λειτουργία του. «Το Δικαστήριο δεν μπορεί να σταθεί μόνο του. Η τύχη του βρίσκεται πλέον και στα χέρια των κρατών που το ίδρυσαν», ανέφερε, προσθέτοντας ότι «η Ιστορία θα κρίνει αυτή τη στιγμή».

Η αναπληρώτρια εισαγγελέας του ΔΠΔ, Ναζάτ Σαμίμ Χαν, δήλωσε ότι οι κυρώσεις «πρέπει να καταδικαστούν» και ότι δεν θα σταματήσουν το έργο του Δικαστηρίου. «Οι κυρώσεις αποσκοπούν στο να υπονομεύσουν το κράτος δικαίου διεθνώς και το έργο που επιτελεί ένας ανεξάρτητος δικαστικός θεσμός», τόνισε, και πρόσθεσε: «Το έργο μας θα συνεχιστεί σε όλες τις υποθέσεις, τις έρευνες και τις διώξεις μας».