Ντάγκλας και Κιούμπρικ στον «Σπάρτακο»: η φερόμενη σύγκρουση για τη διάσημη σκηνή

Την ένταση που φέρεται να υπήρξε ανάμεσα στον ηθοποιό Κερκ Ντάγκλας και τον σκηνοθέτη Στάνλεϊ Κιούμπρικ κατά τα γυρίσματα του «Σπάρτακου» (1960) επανέφερε ο Ben Mankiewicz, στο επεισόδιο «The Plot Thickens» του podcast του Turner Classic Movies. Η ταινία κέρδισε τέσσερα Όσκαρ.

Σύμφωνα με τον Mankiewicz, η διαμάχη ξεκίνησε όταν ο Κιούμπρικ φέρεται να αποφάσισε να αφαιρέσει την ατάκα «Εγώ είμαι ο Σπάρτακος», που είχε γράψει ο σεναριογράφος Ντάλτον Τράμπο, χωρίς να το συζητήσει με τον Ντάγκλας.

Η αντιπαράθεση πάνω στο άλογο

Ο Ντάγκλας είχε στείλει γραπτό υπόμνημα υπέρ της σκηνής και, όταν κατάλαβε ότι είχε αγνοηθεί, αντιμετώπισε τον σκηνοθέτη ευθέως. Κατά την αφήγηση του Mankiewicz, τον πλησίασε καλπάζοντας πάνω σε ένα «μεγάλο καφέ άλογο» και έφερε το κεφάλι του ζώου «λίγα εκατοστά από το πρόσωπο του Στάνλεϊ».

«Όταν σου στέλνω υπόμνημα για το γύρισμα μιας σκηνής, περιμένω τουλάχιστον μια απάντηση», φέρεται να είπε ο Ντάγκλας, προσθέτοντας ότι ο Κιούμπρικ δεν είχε μπει στον κόπο να απαντήσει. Ο Κιούμπρικ επέμεινε: «Επειδή δεν θέλω να το κάνω, είναι μια χαζή ιδέα». Τότε, σύμφωνα με τον podcaster, ο Ντάγκλας έσπρωξε το άλογο πάνω από το κεφάλι του σκηνοθέτη, ανεβάζοντας την ένταση.

Ο ηθοποιός φέρεται να δήλωσε: «Άκου να δεις. Αυτή μπορεί να είναι μια χαζή ιδέα, αλλά θα τη γυρίσουμε. Αν δεν λειτουργήσει, θα τη κόψουμε στο μοντάζ, αλλά θα τη γυρίσουμε».

Η υποχώρηση και η εμβληματική σκηνή

Ο Κιούμπρικ τελικά υποχώρησε και συμφώνησε να γυριστεί η σεκάνς την επόμενη ημέρα. Ο Mankiewicz τη χαρακτήρισε «τη διασημότερη σκηνή στην ιστορία της ταινίας».

Εξηγώντας το πλαίσιο, ο Mankiewicz είπε ότι ο Σπάρτακος και οι σύντροφοί του, σκλάβοι, περικυκλώνονται από τους Ρωμαίους, οι οποίοι ζητούν να υποδειχθεί ο Σπάρτακος με αντάλλαγμα τη ζωή τους. Καθώς ο Σπάρτακος ετοιμάζεται να αποκαλυφθεί, ένας άλλος σκλάβος σηκώνεται και λέει «Εγώ είμαι ο Σπάρτακος», και τον ακολουθούν κι άλλοι.

Οι ρίζες της σχέσης τους

Κατά τον Mankiewicz, η δυναμική αυτή είχε τις ρίζες της στον τρόπο με τον οποίο ο Κιούμπρικ ανέλαβε την ταινία. Ο Ντάγκλας είχε απογοητευτεί από τον αρχικό σκηνοθέτη, τον Anthony Mann, επειδή «ενθάρρυνε τους ηθοποιούς να αυτοσχεδιάζουν», κάτι που είχε καθυστερήσει σημαντικά τη μεγάλη παραγωγή.

Για να ανακτήσει τον έλεγχο, προσέλαβε τον τότε 31χρονο Κιούμπρικ, με τον οποίο είχε συνεργαστεί στους «Σταυρούς στο Μέτωπο» (1957), χωρίς όμως να του παραχωρήσει πλήρη δημιουργικό έλεγχο.

Στο podcast, μέσω ηχογραφημένης αφήγησης του γιου του, Μάικλ Ντάγκλας, ο ηθοποιός εξήγησε την επιλογή του: «Γνώριζα δύο πράγματα για τον Στάνλεϊ: Πρώτον, παρόλο που ήταν μόλις 30 ετών, είχε το ταλέντο και την αυτοπεποίθηση να αναλάβει μια ταινία αυτού του μεγέθους. Δεύτερον, η αυτοπεποίθησή του άγγιζε συχνά την αλαζονεία, μια ιδιότητα που μπορούσε να λειτουργήσει είτε ευεργετικά είτε καταστροφικά όταν είχες να διαχειριστείς δύσκολους ηθοποιούς όπως ο Λόρενς Ολίβιε, ο Τσαρλς Λότον και ο Πίτερ Ουστίνοφ».