Orchestre du Nouveau Monde: η ορχήστρα που παίζει στις διαδηλώσεις των νέων στο Παρίσι
Η Orchestre du Nouveau Monde συντροφεύει με ζωντανή μουσική το μαθητικό κίνημα στο Παρίσι και υποστηρίζει ότι η κλασική μουσική είναι πολιτική.
Την Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2026, περίπου 300 μουσικοί συγκεντρώθηκαν μπροστά από το Δημαρχείο του Παρισιού για να παίξουν ζωντανά στο πλαίσιο των μαθητικών κινητοποιήσεων. Τη δράση οργάνωσε η Orchestre du Nouveau Monde (Ορχήστρα του Νέου Κόσμου), ένα σύνολο που υποστηρίζει ότι «η κλασική μουσική είναι πολιτική». Για το Σάββατο 17 Οκτωβρίου είχε προγραμματιστεί νέα συγκέντρωση στην πλατεία Δημοκρατίας (Place de la République), όπου αναμένονταν πάνω από 400 μουσικοί. Η παρέμβαση αυτή, σύμφωνα με την περιγραφή της πρωτοβουλίας, συνάντησε κρατική καταστολή.
Από μια κηδεία στην ίδρυση της ορχήστρας
Η ιστορία της ορχήστρας ξεκινά το 2020, στην περίοδο της πανδημίας. Ο ιδρυτής και μαέστρος της, Ετιέν Ζαριαί, ήταν τότε μόλις 18 ετών και είχε χάσει τον πατέρα του. Λόγω των υγειονομικών περιορισμών, η οικογένεια δεν μπόρεσε να κάνει κανονική κηδεία.
Τέσσερις μήνες μετά την ταφή, ο Ζαριαί συγκέντρωσε σαράντα φίλους μουσικούς για τετραήμερη πρόβα. Αυτή ολοκληρώθηκε με συναυλία-αφιέρωμα σε εκκλησία στο Μπουλόνι. Όπως είπε ο ίδιος, κατάλαβε τότε ότι η ορχήστρα, οι φίλοι και η συλλογικότητα διέθεταν «ανυπολόγιστη δύναμη».
Στη συνέχεια δημιούργησε την ορχήστρα μαζί με συμφοιτητές και φίλους του: τους Ροζ Γκασάν, Ζουλιέτ Πετί, Άννα Κοτελνικόφ, Κονστάνς Ρεζίνα και Νικολά Ντεζί. Στόχος τους ήταν μια μουσική που να υπηρετεί κοινωνικά αιτήματα.
Ο Ζαριαί ξεκίνησε κλαρινέτο στο ωδείο σε ηλικία 8 ετών και το εγκατέλειψε στα 17. Έκτοτε εκπαιδεύεται ως αυτοδίδακτος διευθυντής ορχήστρας, διευθύνοντας δοκιμές με ερασιτεχνικά και συνοικιακά σύνολα, όπως τα Petites Mains Symphoniques.
«Να αναποδογυρίσουμε το σύστημα»
Η Orchestre du Nouveau Monde συνδυάζει ερασιτέχνες και επαγγελματίες και απορρίπτει την εικόνα της κλασικής μουσικής ως είδους για τις ελίτ. «Θέλουμε να αναποδογυρίσουμε το σύστημα», δήλωσε ο Ζαριαί, εξηγώντας ότι η ιδέα δεν ήταν μια ακόμη ορχήστρα με παγιωμένο ρεπερτόριο σε πολυτελείς αίθουσες. Κατά τον ίδιο, η αφετηρία πρέπει να είναι το κοινό και η επικαιρότητα, και μετά να αποφασίζεται τι θα παιχτεί.
Ο μαέστρος περιγράφει την ορχήστρα και ως «Δούρειο Ίππο»: μέσα από μια θεσμικά αναγνωρισμένη μορφή τέχνης, όπως είπε, προσελκύει ευρύ κοινό και το φέρνει σε επαφή με πιο ριζοσπαστικά πολιτικά στοιχεία. Η ορχήστρα επεμβαίνει και στα ίδια τα έργα, καθώς κόβει, συρράπτει και επανεννορχηστρώνει κλασικές συνθέσεις.
Οι δράσεις της καλύπτουν από τη λαϊκή επιμόρφωση έως παρεμβάσεις σε διαδηλώσεις, με πιο πρόσφατη την ένταξή της στο μαθητικό κίνημα. Στη Γαλλία, σημειώνεται, η συντριπτική πλειονότητα των κρατικών επιδοτήσεων και της προσοχής κατευθύνεται στις θεσμικές επαγγελματικές ορχήστρες.
Η μουσική των διαδηλώσεων
Όταν το μαθητικό κίνημα άρχισε να κλιμακώνεται στους δρόμους του Παρισιού την Τρίτη 6 Οκτωβρίου, η ορχήστρα αποφάσισε να παρέμβει. Όπως υποστηρίζεται, τα περισσότερα τηλεοπτικά δίκτυα εστίαζαν σε αποσπασματικές εικόνες βίας, και η πρωτοβουλία ήθελε να αναδείξει τη χαρούμενη και δημιουργική ενέργεια της νέας γενιάς.
Για τη συγκέντρωση της 13ης Οκτωβρίου, η ορχήστρα απηύθυνε ανοιχτή πρόσκληση στα κοινωνικά δίκτυα. Κάθε ενδιαφερόμενος μπορούσε να έρθει με το όργανό του και να χρησιμοποιήσει τις παρτιτούρες που είχαν προσαρμόσει τα μέλη της. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ιστορικούς ύμνους, όπως η Διεθνής και το χιλιανό «El Pueblo Unido Jamás Será Vencido», αλλά και σύγχρονες αναφορές της Γενιάς Z, όπως το μουσικό θέμα των ταινιών Avengers.
