Stadio Flaminio: το εγκαταλελειμμένο στάδιο της Ρώμης που ίσως αποκτήσει νέα ζωή
Το στάδιο που σχεδίασε ο Πιερ Λουίτζι Νέρβι για τους Ολυμπιακούς του 1960 είναι κλειστό από το 2012. Η Λάτσιο εξετάζει να το κάνει νέα έδρα της.

Το Stadio Flaminio, στη ρωμαϊκή συνοικία Φλαμίνιο, βορειοδυτικά του ιστορικού κέντρου της ιταλικής πρωτεύουσας, παραμένει κλειστό από το 2012. Το στάδιο που σχεδιάστηκε για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1960 θεωρείται ένα από τα πιο εντυπωσιακά αρχιτεκτονικά μνημεία της Ευρώπης, ενώ η Λάτσιο εξετάζει πλέον το ενδεχόμενο να το ανακαινίσει και να το μετατρέψει στη νέα της έδρα.
Η κατασκευή ξεκίνησε το 1957 και ολοκληρώθηκε δύο χρόνια αργότερα, στη θέση παλαιότερου γηπέδου, καθώς η Ρώμη προετοιμαζόταν για τους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες. Τον σχεδιασμό ανέλαβε ο μηχανικός Πιερ Λουίτζι Νέρβι μαζί με τον γιο του. Το έργο ανέδειξε τον οπλισμένο σκυρόδεμα όχι μόνο ως δομικό υλικό, αλλά και ως βασικό στοιχείο της αισθητικής του κτιρίου.
Χαρακτηριστικά του σταδίου είναι οι καμπύλες, οι αιχμηρές γωνίες και τα υποστυλώματα που θυμίζουν πλευρά. Οι 90 τσιμεντένιοι σκελετοί που στηρίζουν την κατασκευή παραμένουν ορατοί και, σε συνδυασμό με την προεξέχουσα κερκίδα, συνδυάζουν τις καθαρές γραμμές με τη βιομηχανική αυστηρότητα του μπρουταλισμού. Αρχικά μπορούσε να φιλοξενήσει 50.000 θεατές και διέθετε εγκαταστάσεις για πάλη, πυγμαχία και άρση βαρών. Το 1960 φιλοξένησε, μεταξύ άλλων, τον τελικό του ποδοσφαιρικού τουρνουά.
Από το ράγκμπι στις μεγάλες συναυλίες
Το Flaminio ήταν μικρότερο από το γειτονικό Stadio Olimpico, μόνιμη έδρα της Ρόμα και της Λάτσιο. Το μέγεθός του το έκανε δημοφιλή προορισμό για διεθνείς καλλιτέχνες. Τον Μάιο του 1987 εμφανίστηκαν εκεί οι U2 και μία εβδομάδα αργότερα οι Duran Duran. Ακολούθησαν, μεταξύ άλλων, ο Μάικλ Τζάκσον, ο Ντέιβιντ Μπόουι και οι Pink Floyd, ενώ στις αρχές της δεκαετίας του 1990 στη σκηνή ανέβηκαν η Μαντόνα, οι Rolling Stones και ο Πρινς.
Στον αθλητισμό το στάδιο συνδέθηκε κυρίως με το ράγκμπι. Για περισσότερο από μία δεκαετία ήταν έδρα της εθνικής Ιταλίας και υποδεχόταν αγώνες του Six Nations, με χωρητικότητα περίπου 32.000 θέσεων, αφού ήταν γήπεδο αποκλειστικά με καθίσματα. Μετά το Six Nations του 2011 αποφασίστηκε η μεταφορά των εντός έδρας αγώνων της εθνικής ομάδας στο Stadio Olimpico.
Ποδοσφαιρικό ένοικο δεν απέκτησε ποτέ μόνιμα. Η Ρόμα και η Λάτσιο το χρησιμοποίησαν προσωρινά τη σεζόν 1989-1990, λόγω των εργασιών στο Ολυμπιακό Στάδιο ενόψει του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 1990. Για ένα διάστημα φιλοξένησε και την Ατλέτικο Ρόμα, μικρό σύλλογο των τοπικών κατηγοριών, που διαλύθηκε το 2011.
Προστασία και σχέδια για το μέλλον
Με την αποχώρηση της εθνικής ράγκμπι η συντήρηση σταμάτησε, η κατάσταση της κατασκευής επιδεινώθηκε και το 2012 το στάδιο έκλεισε επίσημα για το κοινό. Διατυπώθηκαν προτάσεις που κυμαίνονταν από την κατεδάφιση έως την επαναχρησιμοποίηση τμημάτων του. Η αρχιτεκτονική του αξία όμως έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη διάσωσή του: απέκτησε καθεστώς προστασίας ως πολιτιστική κληρονομιά και ξεκίνησε πρόγραμμα μελέτης και διατήρησης με τη συμμετοχή του Πανεπιστημίου Σαπιέντσα, του Ιδρύματος Getty και του Pier Luigi Nervi Project.
Η Λάτσιο εξετάζει να μετατρέψει το Flaminio στη νέα της έδρα, τερματίζοντας τη συγκατοίκηση με τη Ρόμα στο Olimpico. Σύμφωνα με τα σχέδια που έχουν παρουσιαστεί, η χωρητικότητα θα μπορούσε να φτάσει τις 47.000 θέσεις με την προσθήκη δεύτερου επιπέδου κερκίδων. Η νέα κατασκευή προβλέπεται να παραμένει διακριτή από το αρχικό έργο του Νέρβι, ώστε να προστατευτεί η ιστορική αρχιτεκτονική. Το ευρύτερο σχέδιο περιλαμβάνει και ανάπτυξη της γύρω περιοχής με χώρους εστίασης και μπαρ.
Οι προτάσεις βρίσκονται σε αρχικό στάδιο και έχουν παρουσιαστεί μόνο αρχιτεκτονικές απεικονίσεις. Υπάρχει η προοπτική το έργο να ολοκληρωθεί εγκαίρως για το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου του 2032, που θα συνδιοργανώσουν η Ιταλία και η Τουρκία. Προς το παρόν, τίποτα δεν έχει οριστικοποιηθεί και το στάδιο παραμένει πίσω από κλειστές πύλες.







