Πέθανε ο Τζόναθαν Γιάρντλεϊ, βραβευμένος με Πούλιτζερ κριτικός βιβλίου
Σε ηλικία 87 ετών πέθανε στην Ουάσιγκτον ο Τζόναθαν Γιάρντλεϊ, γνωστός για τις καυστικές κριτικές του στην Washington Post.

Στα 87 του χρόνια πέθανε την Παρασκευή στην Ουάσιγκτον ο Τζόναθαν Γιάρντλεϊ, βιβλιοκριτικός της εφημερίδας The Washington Post και βραβευμένος με Πούλιτζερ. Ήταν γνωστός για τον οξύ και συχνά αμείλικτο λόγο του. Τον θάνατό του επιβεβαίωσε ο γιος του, Τζιμ.
Ο Γιάρντλεϊ αμφισβήτησε επώνυμους συγγραφείς, των οποίων τα έργα θεωρούσε ότι είχαν επαινεθεί «άσκοπα». Παράλληλα διατηρούσε μια πολύ δημοφιλή στήλη, με την οποία σύστηνε στους αναγνώστες «παραμελημένα διαμάντια».
33 χρόνια και περίπου 3.000 βιβλία
Έγραψε κριτικές για περίπου 3.000 βιβλία στην εφημερίδα, επί «33 χρόνια και τέσσερις μήνες, ένα τρίτο του αιώνα σχεδόν στην εντέλεια», όπως έλεγε ο ίδιος. Όπως υποστήριζε, δεν έχασε ούτε μία ημέρα δουλειάς.
Αξιολογούσε συνήθως καταξιωμένους και εμπορικούς συγγραφείς και απέφευγε τους ευφημισμούς. Την αποστολή του την περιέγραφε ως προσπάθεια «να γλιτώσει τους αναγνώστες από μία άσκοπη επένδυση των χρημάτων και του ελεύθερου χρόνου τους».
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η κριτική του για το βιβλίο «The Last Brother: The Rise and Fall of Teddy Kennedy» του Τζο ΜακΓκίνις. Ο συγγραφέας είχε κερδίσει την αναγνώριση των κριτικών με το πρώτο του βιβλίο, το 1969, για την επικοινωνιακή προώθηση του Ρίτσαρντ Νίξον στην προεδρική εκστρατεία του 1968. Ο Γιάρντλεϊ έγραψε για το «The Last Brother» ότι είναι «ένα κλασικό παράδειγμα πρόχειρης δημοσιογραφικής και εκδοτικής δεοντολογίας». Πρόσθεσε ότι είναι «ένα κάκιστο βιβλίο, ένα βιβλίο με καμία αρετή».
Αρνητικός ήταν και απέναντι στα απομνημονεύματα «Το Φιλί» της Κάθριν Χάρισον (1997), που είχαν επαινεθεί ευρέως. Τα χαρακτήρισε «γλοιώδη, απωθητικά, επιτηδευμένα». Για τον Τζον Στάινμπεκ έγραψε το 1994 ότι ήταν «βαρετός, άχαρος πεζογράφος» και όχι «μεγάλος συγγραφέας».
Η επίθεση ως προτίμηση
Ο Γιάρντλεϊ λάτρεψε ως έφηβος τον «Φύλακα στη σίκαλη» του Τζ. Ντ. Σάλιντζερ. Όταν το ξαναδιάβασε δεκαετίες αργότερα, το περιέγραψε ως «σχεδόν κυριολεκτικά μια επώδυνη εμπειρία». Έγραψε ότι ο συνδυασμός του πεζού λόγου του Σάλιντζερ με τον ανώριμο ναρκισσισμό του Κόλφιλντ είχε αποτελέσματα «συγκρίσιμα με την ενδοφλέβια χορήγηση καστορέλαιου». Ούτε για τη νουβέλα «Ο γέρος και η θάλασσα» του Έρνεστ Χέμινγουεϊ έτρεφε μεγάλη εκτίμηση.
Παραδεχόταν ότι απολάμβανε περισσότερο την επίθεση παρά τον έπαινο. Σε δήλωσή του το 2007 ανέφερε: «Το ίδιο το λεξιλόγιο της επίθεσης είναι πιο ποικίλο και ενδιαφέρον». Σχολίασε επίσης ότι λέξεις όπως «υπέροχο», «εξαιρετικό» και «μοναδικό» κουράζουν γρήγορα: «Βαριέσαι γρήγορα».
Για τον ίδιο, η καλή λογοτεχνία ήταν ανεπιτήδευτη και όχι ομφαλοσκοπική, και έριχνε μια στοχαστική ματιά στον κόσμο. Στα έργα που πληρούσαν αναμφίβολα τα κριτήριά του συγκαταλέγονταν αυτά των C. S. Forester, William Faulkner, Flannery O'Connor, Peter Taylor και Ralph Ellison. Το «Αόρατος Άνθρωπος» του Ellison έλεγε ότι το είχε διαβάσει πολλές φορές.







